Kategori: Makaleler

Din ve Ahlak Arasındaki Farklar Nelerdir? Bir sabah işe gitmek için evden çıktığımda, eskiden mahallede her sabah karşılaştığım o yaşlı amcayı tekrar gördüm. Her zaman gülümsediğini hatırlıyorum ama o sabah gözlerinde bir hüzün vardı. “Bugün de bir gün, sabah namazını kıldım, işimi hallettim. Her şey yolunda,” dedi. Sonra devam etti, “Ama keşke insanlar sadece dinin emirlerine değil, birbirlerine de saygı gösterselerdi.” Bu kısa sohbet, aklımda din ve ahlak arasındaki farkları sorgulamama neden oldu. Hepimiz bir şekilde “doğru” ve “yanlış” kavramlarıyla büyüdük. Birçok kişi için bu kavramlar, dini öğretilerle şekillendi. Ancak, dinin ve ahlakın birbirine çok yakın ama aslında birbirinden farklı…

Aleviler Nasıl Şehadet Getiriyor? İnanç, Gelenek ve Toplumsal Anlamı Bugün, sabah ofise giderken kafamda bir soru vardı: “Aleviler nasıl şehadet getiriyor?” Bu soru, bana aslında toplumsal ve dini gelenekler hakkında düşündürmeye başladı. İslam’ın temel ibadetlerinden biri olan şehadet, her Müslüman için önemli bir anlam taşıyor. Ancak Aleviler, şehadet getirme konusunda farklı bir yaklaşım sergiliyorlar. Bu yazıda, Alevilerin şehadet getirme biçimini, geçmişten günümüze nasıl şekillendiğini ve bu ritüelin toplumsal etkilerini ele alacağım. Şehadet ve Alevilik: Dini Bir Kimlik ve Gelenek İlk olarak, şehadet kelimesiyle ilgili temel bir anlayışa sahip olmak önemli. İslam’da şehadet, kişinin inancını ilan etmesi, Allah’tan başka hiçbir ilah…

İshal’e Ne İyi Gelir? Felsefi Bir Mercek Günlük hayatın sıradan bir deneyimi olan ishal, çoğu insan için tıbbi bir mesele olarak görülür. Peki, bu basit görünen sağlık sorunu felsefi bir bakış açısıyla nasıl ele alınabilir? Bir gün, eski bir filozofun sorusunu hatırlayalım: “Gerçekten bilmek, sadece hastalığın nedenini anlamak mıdır, yoksa onunla nasıl başa çıkacağımızı da bilmek midir?” İşte tam da bu soruyla başlar felsefi yolculuğumuz: İshal’e ne iyi gelir, ve bu cevapları etik, epistemoloji ve ontoloji perspektiflerinden nasıl yorumlayabiliriz? Epistemoloji Perspektifi: Bilgi ve Anlam Arayışı Bilgi Kuramı ve İshal Epistemoloji, bilginin doğasını ve sınırlarını inceleyen felsefe dalıdır. İshal bağlamında bilgi,…

id=”8yhj2v” Senedin Sonradan Doldurulması Nasıl Anlaşılır? Cesur Bir İnceleme Hadi gelin, bugün işin içine biraz “yasal oyunlar” katalım. Çünkü senedin sonradan doldurulması, aslında toplumda pek konuşulmayan ama her zaman göz önünde olan, çok ciddi bir mesele. Hani, “bunu yapmanın hiçbir zararı yok” diyenlere karşı, yasaların ve adaletin tarafında durmaya çalışan bir bakış açısıyla ele almak istiyorum. Senet gibi yasal bir belge, bazen insanların elinde bir “güç” haline gelebiliyor. Ama ne yazık ki, bu güç kötüye kullanılabiliyor ve insanlar, bu konuda art niyetli olabiliyorlar. Peki, bir senedin sonradan doldurulup doldurulmadığını nasıl anlayabiliriz? Gelin, bunu cesurca, biraz mizah katarak ve tartışmaya açık…

Potansiyel Enerji Korunumlu Kuvvet Midir? Fizik dünyasında “potansiyel enerji” denilince, çoğumuzun aklına hemen yükseklik, yer çekimi ya da basit bir yay gelir. Ama gerçekten bu potansiyel enerji, korunuyor mu? Yani, potansiyel enerji korunumlu bir kuvvet midir? Gelin, bunu günlük yaşamdan örnekler vererek, mümkün olduğunca basit bir şekilde inceleyelim. Önce Potansiyel Enerji Nedir? Potansiyel enerji, bir cismin başka bir cisme göre durumuna bağlı olarak taşıdığı enerjidir. Yani, bir cisim ne kadar yüksekteyse ya da sıkıştırılmışsa, onun sahip olduğu potansiyel enerji de o kadar fazladır. Mesela, bir topu yere atarken, topun yerle olan mesafesi azaldıkça potansiyel enerjisi sıfıra yaklaşır. En basit haliyle…

Philips 5500 Kahve Makinesi Fiyatı Nedir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir İnceleme Giriş: Bir Kahve Makinesinin Fiyatı ve Toplumun Farklı Katmanları İstanbul’da yaşıyorum ve her gün sokakta, toplu taşımada, iş yerinde gördüğüm şeyler bazen düşündürücü oluyor. Her gün yüzlerce insan, farklı hayatlar, farklı bakış açıları… Bir sabah, kahve içmek için girdiğim kafede, herkesin dikkati bir noktada toplandı: Philips 5500 kahve makinesi. Fiyatı hakkında konuşanlar, bazılarının bütçesinin yetip yetmediğini hesaplayanlar, bazılarının ise sadece “Ben de almak istiyorum” dediği o an… Bu an, bana sadece bir kahve makinesinin fiyatının ötesinde, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adaletle ilgili çok daha…

Otomobil Eşya Mı? Ya Da Duygusal Bağımızın Ardında Ne Var? Hayatımda araba kullanmaya başladığım günden bu yana, bir yandan bu aracı sıradan bir “eşya” olarak görmeye çalıştım, bir yandan da ona bir bağ kurmak için çeşitli sebepler aradım. Belki de çocukken evin önünde park etmiş olan o eski model arabanın yanından geçerken hissettiğim duygular, bir şekilde arabama olan ilişkimi de şekillendirdi. Gerçekten, otomobil sadece bir eşya mı? Yoksa yaşamımızın parçası, duygusal bir bağ kurduğumuz bir nesne mi? Çocukluk Hatıralarım ve Otomobil Otomobil denince, aklıma ilk gelen şey, küçükken ailecek gittiğimiz yolculuklar oluyor. Özel bir şeydi; çünkü arabada geçen zaman, sadece…

Giriş: Kelimelerin Gücü ve Anlatıların Dönüştürücü Etkisi Edebiyat, yalnızca bir hikâye anlatmak değildir; okurun zihninde imgeler yaratmak, duyguları uyandırmak ve düşünceleri dönüştürmektir. Bir ülke, bir toplumsal norm ya da bir yasak edebiyatın merceği altına girdiğinde, sıradan gerçeklikler farklı bir anlam kazanır. İşte bu bağlamda, “İran’da turist kadınlar kapanmak zorunda mı?” sorusu, yalnızca politik ya da sosyolojik bir tartışmanın konusu olmaktan çıkar ve edebiyatın gücüyle ele alındığında semboller, karakterler ve anlatı teknikleri üzerinden çok katmanlı bir yorum alanı sunar. Edebiyat, bize bu tür gerçeklikleri deneyimleme imkânı verir; kurgusal bir karakterin gözünden dünyayı algılamak, yasakların ve kuralların birey üzerinde yarattığı psikolojik ve…

Nas Kime Denir? Giriş: “Nas” Olmak ve Toplumsal Roller İzmir’de yaşayan, 28 yaşında, sosyal medyada aktif bir insan olarak bu soruya cevap vermek benim için büyük bir meydan okuma. Çünkü “Nas kime denir?” sorusu, modern toplumun kendisini nasıl şekillendirdiği, insanlar arasındaki ilişkilerin nasıl evrildiği, ve en önemlisi, kimliğin nasıl bir “etiket”le tanımlanabileceğiyle ilgili çok derin bir mesele. Kimi zaman bu soruyu duyarız; bazen şehvetli bir şekilde, bazen de küçümseyici bir tavırla. Ancak günümüzün “Nas” anlayışı, hem yanlış anlaşılmalar hem de toplumsal normların etkisiyle fazlasıyla bozulmuş durumda. Evet, doğru; aslında “nas” olmak ne bir meslek ne de bir sıfat olmalı. Ama…

İpek Böceği ve Siyasetin Ekonomik Dönüşümleri Güç, iktidar ve toplumsal düzen üzerine düşündüğünüzde, akla gelen ilk sorulardan biri, küçük üretim biçimlerinin bile büyük siyasi ve ekonomik etkiler yaratıp yaratamayacağıdır. İpek böceği yetiştiriciliği, tarih boyunca sadece bir tarımsal faaliyet değil; aynı zamanda güç ilişkilerini ve devlet politikalarını şekillendiren bir araç olmuştur. Bu yazıda, ipek böceği üretiminin ekonomik boyutunu siyaset bilimi perspektifiyle ele alacak, iktidar, kurumlar, ideolojiler ve yurttaşlık çerçevesinde analiz edeceğiz. İlk olarak, meşruiyet kavramı üzerinde durmak gerekir. Bir devlet, yurttaşlarına ekonomik teşvikler sunarken veya belirli üretim biçimlerini desteklerken, aynı zamanda kendi meşruiyetini de güçlendirir. İpek böceği yetiştiriciliği, küçük çiftçilerden büyük…